Triển khai thực hiện Đề án đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao người dân tộc thiểu số trong một số ngành, lĩnh vực trọng điểm đảm bảo hiệu quả, đúng quy định
Hôm nay (06/1/2026), UBND tỉnh ban hành Công văn số
82/UBND-VX về việc triển khai Quyết định số 2776/QĐ-TTg ngày 24/12/2025 của Thủ
tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao người
dân tộc thiểu số trong một số ngành, lĩnh vực trọng điểm giai đoạn 2026 – 2035,
định hướng đến năm 2045”.
Theo đó, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Văn Thành giao các
Sở: Giáo dục và Đào tạo, Dân tộc và Tôn giáo, Nội vụ; các sở, ban, ngành cấp tỉnh;
UBND các xã, phường căn cứ chức năng, nhiệm vụ và thẩm quyền được giao triển
khai thực hiện Quyết định số 2776/QĐ-TTg ngày 24/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ
đảm bảo hiệu quả, đúng quy định; đồng thời tham mưu, báo cáo UBND tỉnh các nội
dung thuộc thẩm quyền.
Đề án đặt mục tiêu mở rộng công bằng trong tiếp cận
giáo dục chất lượng cao cho người dân tộc thiểu số trong một số ngành, lĩnh vực
trọng điểm
Tại Quyết định số 2776/QĐ-TTg, Thủ tướng Chính phủ đã
phê duyệt Đề án “Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao người dân tộc thiểu số
trong một số ngành, lĩnh vực trọng điểm giai đoạn 2026 - 2035, định hướng đến
năm 2045”. Đề án áp dụng đối với học sinh, sinh viên, học viên là người dân tộc
thiểu số sinh sống tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải
đảo hoặc thuộc hộ nghèo theo học các ngành, lĩnh vực trọng điểm. Đồng thời, các
trường dự bị đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở giáo dục đại học, học
viện, viện nghiên cứu và các cơ quan, tổ chức liên quan cũng là đối tượng tham
gia triển khai Đề án.
Đề án đặt mục tiêu mở rộng công bằng trong tiếp cận
giáo dục chất lượng cao cho người dân tộc thiểu số trong một số ngành, lĩnh vực
trọng điểm, góp phần xây dựng lực lượng lao động, cán bộ nòng cốt là người dân
tộc thiểu số có đủ trình độ, phẩm chất, năng lực ngang tầm nhiệm vụ, đáp ứng
yêu cầu của thị trường lao động, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm
quốc phòng - an ninh, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi,
biên giới và hải đảo.
Giai đoạn 2026–2035, Đề án phấn đấu tuyển mới hằng năm
từ 2.000 - 2.500 sinh viên trình độ cao đẳng, đại học; trong đó phấn đấu thu
hút từ 1.000 - 1.500 sinh viên có năng lực tốt để đào tạo, hình thành lực lượng
lao động, cán bộ nòng cốt phục vụ phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân
tộc thiểu số và miền núi. Tỉ lệ người học theo các nhóm ngành sức khỏe dự kiến
đạt từ 7% - 10%, ngành nông – lâm nghiệp từ 5% - 10%, ngành du lịch từ 5% -
10%, còn lại thuộc các ngành, lĩnh vực khác.
Bên cạnh đó, tăng quy mô đào tạo người học trình độ thạc
sĩ, tiến sĩ là người dân tộc thiểu số thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và
miền núi, phấn đấu tăng quy mô tuyển sinh tối thiểu đạt 10% mỗi năm; phấn đấu
tăng quy mô tuyển sinh đào tạo dự bị đại học đối với người dân tộc thiểu số tăng
ít nhất 10% hằng năm.
Định hướng đến năm 2045, Đề án tiếp tục tăng quy mô đào
tạo nguồn nhân lực chất lượng cao là người dân tộc thiểu số trong một số ngành,
lĩnh vực trọng điểm, có thế mạnh, đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội
vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Trong giai đoạn 2026–2030, Đề án tập trung đào tạo các
ngành, lĩnh vực: sức khỏe, công nghệ thông tin, nông nghiệp, tài chính – ngân
hàng, đào tạo giáo viên, du lịch và công tác xã hội; giai đoạn 2030–2035 sẽ mở
rộng thêm các ngành, lĩnh vực đào tạo phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế –
xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo.
Nâng cao chất lượng hệ thống cơ sở đào tạo, đặc biệt
là các trường phổ thông dân tộc nội trú, bán trú
Để triển khai hiệu quả Đề án, Chính phủ xác định thực
hiện đồng bộ nhiều nhóm giải pháp trọng tâm, xuyên suốt từ tạo nguồn, tổ chức
đào tạo đến bảo đảm đầu ra và hoàn thiện cơ chế, chính sách.
Trước hết, Đề án tập trung tăng cường năng lực, mở rộng mạng
lưới và nâng cao chất lượng đào tạo. Đó là mở rộng, nâng cao chất lượng mạng lưới
trường phổ thông dân tộc nội trú, bán trú. Nâng cao chất lượng đào tạo dự bị đại
học; tăng cường bồi dưỡng, trang bị kiến thức nền tảng và phương pháp học tập
hiện đại để chuẩn bị tốt các điều kiện học tập, nghiên cứu khoa học tại các trường
cao đẳng, đại học. Xây dựng, hoàn thiện các cơ chế, chính sách đào tạo, các
tiêu chí tuyển sinh đặc thù để tuyển sinh đối với người học là người dân tộc
thiểu số và tổ chức đào tạo chất lượng cao các ngành, lĩnh vực trọng điểm theo
mục tiêu Đề án.
Tập trung đầu tư tăng cường năng lực, hoàn thiện cơ sở vật chất
trang thiết bị cho một số trường cao đẳng, cơ sở giáo dục đại học chủ chốt thực
hiện mục tiêu của Đề án. Lựa chọn, điều chỉnh hoặc biên soạn mới chương trình,
giáo trình, tài liệu giảng dạy các ngành, lĩnh vực trọng điểm theo Đề án bảo đảm
hiện đại, phù hợp với trình độ của học sinh, sinh viên và đặc điểm kinh tế - xã
hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, biên giới, hải đảo.
Song song với đó, Đề án đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng
khoa học, công nghệ trong đào tạo thông qua việc phát triển nền tảng quản lý số,
ứng dụng trí tuệ nhân tạo, thống nhất cho toàn bộ quá trình triển khai Đề án từ
tuyển sinh, đào tạo, quản lý người học; Phát triển hệ thống học liệu số đa dạng
ngôn ngữ (gồm tiếng Việt và một số tiếng dân tộc phổ biến) để hỗ trợ, mở rộng
khả năng người học tiếp cận kiến thức, hệ thống tài liệu, học liệu; Ứng dụng
trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn để phân tích và dự báo nhu cầu nhân lực, dự báo
việc làm, hỗ trợ tư vấn hướng nghiệp và quản lý hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng
cao là người dân tộc thiểu số; Khuyến khích các doanh nghiệp công nghệ tham gia
cung cấp nền tảng, dịch vụ số trong đào tạo, hình thành hệ sinh thái công nghệ
giáo dục phục vụ riêng cho đào tạo nhân lực người dân tộc thiểu số…
Đề án cũng chú trọng huy động, đa dạng hóa nguồn lực triển
khai, trong đó ưu tiên bố trí ngân sách nhà nước thực hiện Đề án; lồng ghép các
mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung của Đề án với các mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung
trong các đề án, các chương trình mục tiêu quốc gia; Ưu tiên xét duyệt các công
trình, dự án, đề tài nghiên cứu khoa học các cấp gắn với nhu cầu phát triển
kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, phát triển nguồn
nhân lực người dân tộc thiểu số. Đẩy mạnh hợp tác công - tư trong đào tạo nguồn
nhân lực người dân tộc thiểu số. Khuyến khích doanh nghiệp, cơ sở đào tạo tư thục
quan tâm, bố trí kinh phí để hỗ trợ đào tạo, phát triển nhân lực người dân tộc
thiểu số theo quy định của pháp luật…
Hoàn thiện các cơ chế, chính sách đặc thù cho người học
là người dân tộc thiểu số
Một trọng tâm quan trọng khác là xây dựng hệ sinh thái nguồn
nhân lực vùng đồng bào dân tộc thiểu số với việc tổ chức thực hiện cơ chế,
chính sách hiện hành về lao động, việc làm cho người lao động là người dân tộc
thiểu số; nghiên cứu xây dựng cơ chế và khuyến khích các cơ quan, tổ chức, cá
nhân, các doanh nghiệp thu hút, tuyển dụng, sử dụng lao động là người dân tộc
thiểu số sau đào tạo trong các ngành, lĩnh vực trọng điểm của Đề án. Đào tạo gắn
với thị trường lao động, bảo đảm đầu ra bền vững cho người học. Các cơ sở đào tạo
sẽ tăng cường kết nối với doanh nghiệp, trung tâm dịch vụ việc làm và chính quyền
địa phương để tư vấn, giới thiệu việc làm ngay trong quá trình đào tạo; đồng thời
xây dựng hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nghề nghiệp, thị trường lao động
và xu hướng việc làm theo từng vùng, miền. Đề án khuyến khích phát triển các mô
hình khởi nghiệp, hỗ trợ vay vốn và bồi dưỡng kĩ năng quản trị, kinh doanh cho
người học sau đào tạo, gắn đào tạo với phát triển kinh tế tư nhân và sinh kế bền
vững tại địa phương.
Tập trung nghiên cứu, hoàn thiện các cơ chế, chính
sách đặc thù cho người học là người dân tộc thiểu số, như miễn, giảm học phí, hỗ
trợ chi phí học tập, sinh hoạt, chỗ ở, bồi dưỡng ngoại ngữ, tin học; xây dựng
cơ chế phát hiện, bồi dưỡng tài năng; đổi mới tuyển sinh, đào tạo linh hoạt và
chính sách thu hút giáo viên, cán bộ chất lượng cao công tác tại vùng sâu, vùng
xa, biên giới.
Đề án cũng nhấn mạnh công tác tư vấn hướng nghiệp,
truyền thông và hợp tác quốc tế nhằm định hướng nghề nghiệp phù hợp, lan tỏa
chính sách, khơi dậy khát vọng học tập, đồng thời tạo điều kiện cho sinh viên
dân tộc thiểu số xuất sắc học tập, trao đổi ở nước ngoài, góp phần nâng cao chất
lượng nguồn nhân lực lâu dài.
N.B (tổng hợp)